Hoeveel medewerkers moeten een brandbestrijdingstraining hebben gevolgd?
Er is geen wettelijk vastgelegd minimumaantal medewerkers dat een brandbestrijdingstraining moet hebben gevolgd. Wat de wet wel verplicht, is dat elke werkgever voldoende opgeleide BHV’ers in dienst heeft om adequaat te kunnen reageren op brand en andere noodsituaties. Hoeveel dat er precies zijn, hangt af van de omvang van je bedrijf, de risico’s op de werkvloer en het aantal aanwezige medewerkers. In dit artikel beantwoorden we de meest gestelde vragen over brandbestrijding op de werkvloer.
Wat zegt de Arbowet over brandbestrijding op de werkvloer?
De Arbowet verplicht elke werkgever om maatregelen te treffen die brand op de werkvloer voorkomen en bestrijden. Concreet betekent dit dat je als werkgever moet zorgen voor voldoende opgeleide bedrijfshulpverleners (BHV’ers), een ontruimingsplan en de juiste blusmiddelen. De wet schrijft geen exact aantal voor, maar stelt wel dat de hulpverlening doeltreffend moet zijn.
Artikel 15 van de Arbowet vormt de wettelijke basis voor bedrijfshulpverlening. Hierin staat dat werkgevers verplicht zijn maatregelen te nemen op het gebied van eerste hulp bij ongelukken, het bestrijden van brand en het evacueren van medewerkers. Brandbestrijding is dus geen vrijblijvende keuze, maar een wettelijke verplichting die geldt voor elk bedrijf, ongeacht de branche of omvang.
Naast de Arbowet spelen ook het Bouwbesluit en de lokale brandveiligheidsregels een rol. Afhankelijk van het type gebouw en de activiteiten die er plaatsvinden, kunnen aanvullende eisen gelden voor brandpreventie en brandbestrijding. Een goed ontruimingsplan is daarbij een onmisbare schakel.
Hoeveel BHV’ers zijn wettelijk verplicht per bedrijf?
De wet schrijft geen vast aantal BHV’ers voor. Wel geldt de eis dat er altijd voldoende BHV’ers aanwezig moeten zijn om adequaat op te treden bij brand, een ongeluk of een ontruiming. Als vuistregel hanteren veel bedrijven en arbodiensten één BHV’er per tien tot vijftien medewerkers, maar dit is een richtlijn, geen wettelijke norm.
De Inspectie SZW beoordeelt of de BHV-organisatie passend is voor de specifieke situatie. Daarbij kijken inspecteurs naar:
- Het totale aantal medewerkers en bezoekers in het pand
- De risico’s die de werkzaamheden met zich meebrengen
- De grootte en indeling van het gebouw
- De spreiding van medewerkers over verdiepingen of afdelingen
- De aanwezigheid van kwetsbare groepen, zoals mensen met een beperking
Een klein kantoor met tien medewerkers op één verdieping heeft een andere behoefte dan een productiebedrijf met wisselende ploegendiensten. Belangrijk is dat er tijdens elke werkdag en elk werkmoment minimaal één gecertificeerde BHV’er aanwezig is. Ziekte of vakantie mag geen gat slaan in de veiligheidsorganisatie, dus een zekere marge in het aantal BHV’ers is verstandig.
Wat is het verschil tussen een BHV’er en een brandwacht?
Een BHV’er is een medewerker die breed is opgeleid in bedrijfshulpverlening: brand bestrijden, eerste hulp verlenen en mensen evacueren. Een brandwacht is een specifieke functionaris die aanwezig is bij werkzaamheden met brandgevaar, zoals lassen of snijden, om direct in te grijpen als er brand uitbreekt. Beide rollen zijn functioneel anders en vereisen een eigen opleiding.
De BHV’er is een structurele schakel in de dagelijkse veiligheidsorganisatie van een bedrijf. Hij of zij volgt een brede opleiding die brandbestrijding, reanimatie, eerste hulp en ontruiming combineert. Een EHBO-cursus maakt vaak onderdeel uit van het BHV-pakket.
De brandwacht heeft een nauwer omschreven taak. Deze functionaris wordt specifiek ingezet bij risicovolle werkzaamheden waarbij de kans op brand acuut aanwezig is. Denk aan hotworkwerkzaamheden in een magazijn of bij renovaties. De brandwacht houdt toezicht, heeft blusmiddelen bij de hand en kan direct handelen. Voor deze rol is een aparte, gespecialiseerde brandwachttraining vereist die verder gaat dan de standaard BHV-opleiding.
Welke medewerkers komen in aanmerking voor een brandbestrijdingstraining?
In principe komt elke medewerker in aanmerking voor een brandbestrijdingstraining. Er zijn geen wettelijke beperkingen op wie zo’n training mag volgen. Voor de formele BHV-rol gelden wel praktische voorwaarden: de medewerker moet fysiek in staat zijn om hulp te verlenen en bij voorkeur een vaste aanwezigheid op de werklocatie hebben.
Bij het selecteren van geschikte BHV-kandidaten is het verstandig te letten op:
- Aanwezigheid: Kies medewerkers die regelmatig en voorspelbaar aanwezig zijn, geen frequente thuiswerkers of reizigers
- Motivatie: Iemand die de verantwoordelijkheid serieus neemt, presteert beter in een crisissituatie
- Spreiding over afdelingen: Zorg voor BHV’ers op elke verdieping of afdeling, zodat er altijd iemand in de buurt is
- Fysieke geschiktheid: Brandbestrijding en evacuatie vereisen een bepaalde mate van lichamelijke fitheid
Naast de aangewezen BHV’ers is het ook zinvol om alle overige medewerkers een basistraining brandbestrijding aan te bieden. Weten hoe je een brandblusser correct inzet of hoe je een kleine brand in de kiem smoort, kan het verschil maken voordat de BHV’er ter plaatse is. Dit hoeft geen uitgebreide cursus te zijn; een praktische training van een halve dag is al voldoende om de basisvaardigheden bij te brengen.
Hoe vaak moet een brandbestrijdingstraining worden herhaald?
Een BHV-certificaat is niet onbeperkt geldig. De standaard herhalingstermijn voor een BHV-opleiding is één jaar. Dit betekent dat gecertificeerde BHV’ers jaarlijks een herhalingstraining moeten volgen om hun kennis en vaardigheden actueel te houden en hun certificering te behouden.
De jaarlijkse herhaling is niet alleen een formele verplichting, maar ook een praktische noodzaak. Handelingen zoals reanimatie, het gebruik van een AED en het bedienen van een brandblusser vereisen regelmatige oefening om in een stressvolle situatie automatisch te kunnen worden uitgevoerd. Kennis die niet wordt onderhouden, slijt snel.
Naast de jaarlijkse herhalingstraining geldt ook de verplichting om minimaal één keer per jaar een ontruimingsoefening te houden. Hierbij oefenen alle medewerkers het evacuatieproces, zodat iedereen weet wat hij of zij moet doen bij een brandalarm. Beide verplichtingen, de herhalingstraining én de ontruimingsoefening, zijn wettelijk vastgelegd en worden gecontroleerd door de Inspectie SZW.
Voor medewerkers die een basistraining brandbestrijding hebben gevolgd maar geen formele BHV’er zijn, bestaat geen wettelijk vastgelegde herhalingstermijn. Toch is het verstandig ook deze groep elke twee à drie jaar een opfriscursus aan te bieden, zodat de kennis actueel blijft.
Wat kost het om medewerkers een brandbestrijdingstraining te laten volgen?
De kosten van een brandbestrijdingstraining variëren afhankelijk van het type training, het aantal deelnemers en of de cursus op locatie of bij een trainingscentrum plaatsvindt. Een volledige BHV-basisopleiding kost doorgaans tussen de 200 en 400 euro per persoon. Herhalingstrainingen zijn korter en daardoor goedkoper, meestal tussen de 100 en 200 euro per deelnemer.
Voor MKB-bedrijven is het financieel aantrekkelijk om te kiezen voor een incompany training, waarbij een trainer naar de werklocatie komt. Bij grotere groepen dalen de kosten per deelnemer aanzienlijk. Bovendien bespaar je op reistijd en productieverlies, omdat medewerkers niet naar een extern trainingscentrum hoeven te reizen.
Het is ook verstandig de kosten van een training af te wegen tegen de potentiële kosten van geen training. Een boete van de Inspectie SZW bij een gebrekkige BHV-organisatie kan oplopen tot tienduizenden euro’s. Aansprakelijkheid bij een incident waarbij medewerkers onvoldoende waren opgeleid, kan nog veel verdergaande financiële en juridische gevolgen hebben. Investeren in een brandbestrijdingstraining is daarmee niet alleen een wettelijke verplichting, maar ook een verstandige zakelijke keuze.
Wil je weten wat een training voor jouw specifieke situatie kost? Bekijk ons trainingsoverzicht voor een eerste indruk van het aanbod en de prijzen.
Hoe HBO Safe helpt met brandbestrijdingstraining
Bij HBO Safe bieden we een compleet pakket aan voor bedrijven die hun medewerkers willen voorbereiden op brand en andere noodsituaties op de werkvloer. Of je nu op zoek bent naar een basisopleiding voor nieuwe BHV’ers, een jaarlijkse herhalingstraining of een praktische basistraining brandbestrijding voor alle medewerkers, we denken met je mee over de meest efficiënte aanpak voor jouw organisatie.
Wat we bieden:
- BHV-basisopleidingen en jaarlijkse herhalingstrainingen, gecertificeerd onder NIBHV-accreditatie
- Incompany trainingen op jouw locatie, door heel Nederland
- Praktische brandbestrijdingstrainingen voor alle medewerkers, ook zonder BHV-rol
- Begeleiding bij het opstellen of actualiseren van een ontruimingsplan
- Organisatie en uitvoering van de jaarlijkse ontruimingsoefening
- Inzicht in de certificeringsstatus van jouw BHV-team via ons digitale Academy-dashboard
We werken uitsluitend met de zakelijke markt en begrijpen dat MKB-ondernemers geen tijd hebben voor onnodige complexiteit. Onze aanpak is praktisch, transparant en volledig afgestemd op de omvang en risico’s van jouw bedrijf. Vraag vrijblijvend een offerte aan of neem een kijkje op hbosafe.nl voor meer informatie over ons trainingsaanbod.
Veelgestelde vragen
Wat gebeurt er als mijn bedrijf geen of onvoldoende BHV'ers heeft tijdens een inspectie?
Als de Inspectie SZW tijdens een controle vaststelt dat jouw BHV-organisatie niet op orde is, kan zij een eis tot naleving opleggen of direct een boete uitschrijven. De hoogte van de boete is afhankelijk van de ernst van de overtreding en kan oplopen tot tienduizenden euro's. Bovendien loop je als werkgever het risico op aansprakelijkheid als er tijdens een incident slachtoffers vallen terwijl de BHV-organisatie aantoonbaar tekortschoot.
Mag een medewerker die parttime werkt ook als BHV'er worden aangewezen?
Ja, een parttimewerker mag formeel als BHV'er worden aangewezen, maar het is verstandig hier kritisch naar te kijken. De kern van de BHV-verplichting is dat er tijdens élk werkmoment minimaal één gecertificeerde BHV'er aanwezig is. Als een parttimer alleen op dinsdag en donderdag werkt, dekt hij of zij de overige dagen niet af. Zorg er dus voor dat de BHV-bezetting op alle aanwezige werkdagen en -uren gegarandeerd is, ook bij ziekte of vakantie.
Hoe stel ik een RI&E op die ook de brandveiligheidsrisico's in mijn bedrijf in kaart brengt?
Een Risico-Inventarisatie & -Evaluatie (RI&E) is het startpunt voor een goede brandveiligheidsaanpak. Breng daarin concreet in kaart welke brandgevaarlijke stoffen, processen of situaties in jouw bedrijf aanwezig zijn, hoe groot de kans is op een incident en wat de mogelijke gevolgen zijn. Op basis van de RI&E bepaal je vervolgens hoeveel BHV'ers je nodig hebt, welke blusmiddelen vereist zijn en of aanvullende maatregelen zoals een brandwacht noodzakelijk zijn. Een arbodienst of veiligheidskundige kan je helpen bij het opstellen van een volledige en correcte RI&E.
Wat moet ik doen als een BHV'er vertrekt of langdurig ziek is?
Vertrek of langdurige uitval van een BHV'er moet je zo snel mogelijk opvangen, zodat er geen gat valt in de veiligheidsdekking. Zorg daarom altijd voor een zekere marge in het aantal gecertificeerde BHV'ers, zodat je niet afhankelijk bent van één persoon. Staat er een nieuwe BHV'er klaar die de opleiding nog moet volgen, plan dan de basisopleiding zo snel mogelijk in. Zolang de nieuwe BHV'er nog niet gecertificeerd is, moet de bestaande bezetting de continuïteit garanderen.
Kunnen medewerkers die angst hebben voor brand of stressvolle situaties toch een BHV-opleiding volgen?
Ja, en een goede BHV-opleiding houdt hier juist rekening mee. Praktische training in een gecontroleerde omgeving helpt medewerkers om vertrouwen op te bouwen en handelingen te automatiseren, waardoor ze in een echte noodsituatie minder snel in paniek raken. Toch is het als werkgever verstandig om bij de selectie van BHV'ers ook te kijken naar de persoonlijke geschiktheid en motivatie van een kandidaat; iemand die de rol echt wil vervullen, zal beter presteren onder druk.
Is een digitale of online brandbestrijdingstraining even geldig als een fysieke training?
Voor de theoretische onderdelen van een BHV-opleiding zijn e-learning modules steeds vaker geaccepteerd en kunnen ze de klassikale voorbereiding efficiënt vervangen. Het praktische gedeelte, zoals het oefenen met een brandblusser, reanimatie en het gebruik van een AED, moet echter altijd fysiek worden uitgevoerd. Een volledig online BHV-certificaat zonder praktijkcomponent is niet geldig onder de NIBHV-accreditatienormen. Kies daarom altijd voor een gecertificeerde opleiding die theorie en praktijk combineert.
Wat zijn de meest gemaakte fouten bij het opzetten van een BHV-organisatie?
De meest voorkomende fouten zijn: te weinig BHV'ers aanwijzen waardoor er tijdens vakantie of ziekte geen dekking is, BHV'ers niet tijdig hun jaarlijkse herhalingstraining laten volgen waardoor certificeringen verlopen, en vergeten om de BHV-organisatie aan te passen na groei of reorganisatie van het bedrijf. Een andere veelgemaakte fout is het ontbreken van een actueel ontruimingsplan of het nooit oefenen van een ontruiming, waardoor medewerkers in een echte noodsituatie niet weten wat ze moeten doen. Regelmatige evaluatie van je BHV-organisatie, bij voorkeur jaarlijks, voorkomt deze valkuilen.
Gerelateerde artikelen
- Wat zijn de BHV beleidsplan eisen voor bedrijven in de horeca?
- Hoe gebruik je je BHV beleidsplan bij aanbestedingen of audits?
- Hoe controleren inspecteurs BHV certificaten in bedrijven?
- Zijn er korting mogelijkheden voor groepen bij BHV cursussen?
- Wat is de beste timing voor BHV cursussen in een bedrijf?
