Ben ik verplicht een EHBO’er in dienst te hebben?
Nee, de Arbowet verplicht je als werkgever niet expliciet om een gecertificeerde EHBO’er in dienst te hebben. Wat de wet wél verplicht, is dat je zorgt voor doeltreffende eerste hulp bij ongevallen op de werkvloer. In de meeste kantooromgevingen wordt die verplichting ingevuld via opgeleide BHV’ers. In dit artikel beantwoorden we de meest gestelde vragen over eerste hulp, BHV en wanneer een aparte EHBO’er toch verstandig of zelfs vereist is.
Wat zegt de Arbowet over eerste hulp op het werk?
De Arbowet verplicht elke werkgever om doeltreffende maatregelen te treffen voor eerste hulp bij ongevallen. Dit staat beschreven in artikel 15 van de Arbeidsomstandighedenwet. De wet schrijft niet voor hoeveel hulpverleners je nodig hebt of welk specifiek diploma zij moeten hebben, maar het resultaat moet aantoonbaar adequaat zijn voor de risico’s in jouw organisatie.
In de praktijk betekent dit dat je als werkgever moet nadenken over welke risico’s er op de werkvloer aanwezig zijn, hoeveel medewerkers er aanwezig zijn en of er altijd iemand beschikbaar is die weet hoe te handelen bij een noodsituatie. Voor de meeste kantooromgevingen geldt dat opgeleide BHV’ers deze verplichting afdekken, omdat de BHV-opleiding eerste hulp als vast onderdeel bevat.
De wet stelt ook eisen aan de middelen: een goed gevulde EHBO-koffer, een AED op een bereikbare locatie en duidelijke procedures voor noodsituaties horen bij een compleet veiligheidsbeleid. De Inspectie SZW kan bij een controle of incident toetsen of jouw maatregelen daadwerkelijk doeltreffend zijn.
Wat is het verschil tussen een EHBO’er en een BHV’er?
Een EHBO’er is opgeleid om medische eerste hulp te verlenen bij letsel of onwelwording, zoals wonden verbinden, botbreuken stabiliseren of iemand in de stabiele zijligging leggen. Een BHV’er (Bedrijfshulpverlener) heeft een bredere taak: naast eerste hulp omvat de BHV-opleiding ook brandbestrijding, ontruiming en communicatie met hulpdiensten.
Wat leert een EHBO’er?
Een EHBO-opleiding via het Oranje Kruis richt zich specifiek op het herkennen en behandelen van medische situaties. Denk aan het handelen bij bewusteloosheid, hartstilstand, vergiftiging, brandwonden en botbreuken. Een EHBO-diploma geeft diepgaandere medische kennis dan de eerste hulpcomponent in een standaard BHV-cursus.
Wat leert een BHV’er?
Een BHV-opleiding combineert eerste hulp met brandbestrijding, reanimatie, AED-gebruik en het begeleiden van een ontruiming. De BHV’er is de spil in de bedrijfsnoodorganisatie en weet niet alleen hoe hij iemand helpt, maar ook hoe hij een gebouw veilig ontruimt en de brandweer correct informeert. Voor de meeste MKB-bedrijven is de BHV’er daarmee de meest veelzijdige keuze.
Wanneer is een aparte EHBO’er wél verplicht of sterk aan te raden?
Een aparte EHBO’er is in specifieke situaties verplicht of sterk aan te raden: wanneer de risico-inventarisatie en -evaluatie (RI&E) uitwijst dat de risico’s op de werkvloer hoger zijn dan gemiddeld, of wanneer een cao of brancherichtlijn dit expliciet voorschrijft. In sectoren zoals de zorg, het onderwijs of de industrie zijn aanvullende eisen aan eerste hulp gebruikelijk.
Ook voor kantooromgevingen kan een aparte EHBO’er waardevol zijn als er regelmatig bezoekers of kwetsbare groepen aanwezig zijn, als het bedrijf groot genoeg is om een volwaardige bedrijfshulpverleningsorganisatie op te bouwen, of als medewerkers zelf de wens uitspreken om diepgaandere medische kennis te hebben.
Denk ook aan situaties waarbij BHV’ers door roosters of thuiswerken niet altijd aanwezig zijn. In dat geval kan een gecertificeerde EHBO’er de continuïteit van eerste hulp op de werkvloer waarborgen, ook buiten de BHV-bezetting om.
Hoeveel opgeleide BHV’ers of EHBO’ers heeft een MKB-bedrijf nodig?
De wet geeft geen vaste aantallen, maar de vuistregel die breed wordt gehanteerd is minimaal één BHV’er per verdieping of afdeling, met altijd minimaal één BHV’er aanwezig tijdens werktijden. Het exacte aantal hangt af van het aantal medewerkers, de indeling van het pand, de aanwezige risico’s en de openingstijden van het bedrijf.
Voor een klein kantoor met tien medewerkers op één verdieping zijn twee tot drie opgeleide BHV’ers in de meeste gevallen voldoende. Dat aantal biedt een buffer voor ziekte, verlof of thuiswerken. Bij grotere of complexere locaties, of bij verhoogde risico’s, stijgt het benodigde aantal mee.
Een handige manier om dit te bepalen is via een professioneel ontruimingsplan dat aansluit op de specifieke situatie van jouw organisatie. Daarin wordt ook het benodigde aantal BHV’ers vastgelegd op basis van de RI&E en de gebouwkenmerken.
Wat zijn de gevolgen als je geen gecertificeerde hulpverlener in dienst hebt?
Als je als werkgever geen aantoonbare maatregelen hebt getroffen voor eerste hulp en er doet zich een incident voor, loop je een serieus risico op aansprakelijkheid. De Inspectie SZW kan bij een controle een boete opleggen, en bij een incident waarbij een medewerker schade lijdt doordat adequate hulp uitbleef, kan de werkgever civielrechtelijk aansprakelijk worden gesteld.
Naast de juridische gevolgen zijn er ook praktische risico’s. Zonder opgeleide hulpverleners duurt het langer voordat iemand effectief handelt bij een onwelwording, een valpartij of een brand. Die vertraging kan in het ergste geval levensbedreigende gevolgen hebben. Een hartstilstand waarbij pas na vijf minuten iemand begint met reanimeren, heeft een aanzienlijk lagere overlevingskans dan wanneer direct wordt ingegrepen.
Veel MKB-werkgevers onderschatten dit risico, omdat de kantooromgeving veilig aanvoelt. Toch vormen een trap, elektrische apparatuur en een koffiemachine reële gevaren die jaarlijks leiden tot incidenten op Nederlandse werkvloeren.
Hoe zorg je dat je organisatie compliant blijft?
Compliant blijven op het gebied van eerste hulp en BHV vraagt om een structurele aanpak, geen eenmalige actie. De belangrijkste stappen zijn: weten wie er gecertificeerd is, wanneer certificaten verlopen en hoe je herhalingstrainingen tijdig plant.
- Houd een actueel overzicht bij van alle BHV’ers en EHBO’ers in je organisatie, inclusief de vervaldatum van hun certificaat. BHV-certificaten zijn doorgaans één jaar geldig en vereisen jaarlijkse herhalingstraining.
- Plan herhalingstrainingen proactief in, zodat je nooit ongemerkt in een situatie belandt waarin niemand meer geldig gecertificeerd is.
- Houd jaarlijks een ontruimingsoefening, want dit is wettelijk verplicht en vormt een vast onderdeel van een compleet BHV-beleid.
- Actualiseer je RI&E regelmatig, zeker bij veranderingen in de organisatie, het pand of de werkzaamheden. De RI&E bepaalt mede hoeveel hulpverleners je nodig hebt.
- Controleer of je EHBO-materialen op orde zijn: een verlopen EHBO-koffer of een AED zonder onderhoud is net zo problematisch als het ontbreken van opgeleide medewerkers.
Bekijk ook ons trainingsoverzicht om te zien welke cursussen aansluiten op de behoeften van jouw organisatie.
Hoe HBO Safe helpt met EHBO en BHV op de werkvloer
Wij helpen MKB-bedrijven door heel Nederland om snel en praktisch aan hun wettelijke verplichtingen te voldoen, zonder dat het een zware organisatorische last wordt. Of je nu voor het eerst BHV’ers wilt opleiden of bestaande certificaten wilt verlengen, wij regelen het op locatie of bij een van onze trainingslocaties.
Wat wij concreet bieden:
- BHV-basistraining en herhalingscursussen, inclusief eerste hulp, reanimatie, AED-gebruik en brandbestrijding
- EHBO-cursussen via het Oranje Kruis, voor medewerkers die diepgaandere medische kennis willen of nodig hebben
- Begeleiding bij ontruimingsplannen conform NEN 8112 en organisatie van de verplichte jaarlijkse ontruimingsoefening
- Inzicht via ons Academy-dashboard, zodat jij altijd weet wie er gecertificeerd is en wanneer herhalingstraining nodig is
- Trainingen op locatie, zodat je medewerkers niet hoeven te reizen en de training aansluit op jullie eigen werkomgeving
Wil je weten wat jouw organisatie precies nodig heeft? Vraag een vrijblijvende offerte aan en we denken graag met je mee.
Veelgestelde vragen
Mag een BHV'er ook officieel als EHBO'er optreden bij een bedrijfsongeval?
Een BHV'er is bevoegd en opgeleid om eerste hulp te verlenen bij bedrijfsongevallen, maar heeft formeel geen EHBO-diploma van het Oranje Kruis. In de meeste situaties op de werkvloer is de BHV-opleiding voldoende om adequaat te handelen. Wil je dat medewerkers ook buiten het werk of in complexere medische situaties erkend zijn als eerste hulpverlener, dan is een aanvullend EHBO-diploma via het Oranje Kruis de juiste stap.
Wat gebeurt er als mijn enige BHV'er langdurig ziek is of vertrekt?
Als je enige gecertificeerde BHV'er uitvalt, voldoe je tijdelijk niet meer aan je wettelijke verplichting om doeltreffende eerste hulp te garanderen. Het is daarom sterk aan te raden om altijd minimaal twee tot drie gecertificeerde BHV'ers in dienst te hebben als buffer voor ziekte, verlof of vertrek. Zorg ook dat je een vervangingsplan hebt en plan bij uitval zo snel mogelijk een nieuwe BHV-basistraining of herhalingstraining in voor een collega.
Geldt de BHV-verplichting ook als mijn medewerkers grotendeels thuiswerken?
Ja, de verplichting geldt voor de locatie waar medewerkers fysiek aanwezig zijn. Zolang er ook maar één medewerker op kantoor aanwezig is, moet er een gecertificeerde BHV'er beschikbaar zijn op diezelfde locatie. Bij hybride werksituaties is het verstandig om roosters en aanwezigheid van BHV'ers op elkaar af te stemmen, zodat er nooit een moment is waarop medewerkers aanwezig zijn zonder opgeleide hulpverlener in de buurt.
Hoe vaak moet een BHV-certificaat worden verlengd en wat kost dat gemiddeld?
Een BHV-certificaat is doorgaans één jaar geldig en moet jaarlijks worden verlengd via een herhalingstraining. Deze herhalingscursus is korter en goedkoper dan de basistraining en duurt gemiddeld één dag. De kosten variëren per aanbieder en locatie, maar liggen doorgaans tussen de €100 en €250 per medewerker per jaar. Door trainingen op locatie te organiseren voor meerdere medewerkers tegelijk bespaar je vaak aanzienlijk op de totaalkosten.
Moet ik als werkgever ook een AED aanschaffen, of is een EHBO-koffer voldoende?
De wet verplicht niet expliciet tot de aanschaf van een AED, maar de Arbowet vereist wel dat je doeltreffende middelen beschikbaar stelt voor eerste hulp. Bij een hartstilstand is een AED het meest effectieve hulpmiddel en elke minuut zonder gebruik ervan verlaagt de overlevingskans met circa 10%. Voor de meeste werkplekken wordt het hebben van een AED dan ook sterk aanbevolen, zeker als de dichtstbijzijnde publieke AED niet binnen twee minuten bereikbaar is.
Wat moet er minimaal in een EHBO-koffer op de werkvloer zitten?
Een EHBO-koffer op de werkvloer moet voldoen aan de NEN-EN 13157-norm en bevat onder andere wondverbanden, drukverbanden, pleisters, handschoenen, een beademingsmasker en een veiligheidsdeken. Controleer de inhoud minimaal één keer per jaar en vervang verlopen of gebruikte materialen direct. Een lege of verlopen EHBO-koffer wordt bij een inspectie door de Inspectie SZW beschouwd als een tekortkoming in je veiligheidsbeleid.
Kan ik als kleine zelfstandige (ZZP'er) of eenmanszaak ook verplicht zijn een BHV-opleiding te volgen?
Als ZZP'er of eenmanszaak zonder personeel ben je in principe niet verplicht een BHV-opleiding te volgen op basis van de Arbowet, omdat die verplichting geldt voor werkgevers met medewerkers. Werk je echter structureel op locatie bij een opdrachtgever of in een omgeving met anderen, dan kan de opdrachtgever of het pand eisen stellen aan jouw kennis van eerste hulp en ontruiming. Bovendien is een BHV- of EHBO-diploma voor elke professional die regelmatig met anderen werkt een waardevolle en praktische investering.
Gerelateerde artikelen
- Wat zijn veelgemaakte fouten bij een ontruimingsoefening?
- Hoe combineer je een BHV beleidsplan met een preventiemedewerkerplan?
- Hoe communiceer je wijzigingen in het BHV beleidsplan naar je medewerkers?
- Wat is het verschil tussen een ontruimingsplan en een ontruimingsplattegrond?
- Wat zijn de gevolgen van geen geldige BHV certificaten in bedrijven?
